Gebruik je AI-tools zoals ChatGPT, Copilot of een chatbot op je website? Dan geldt de transparantieplicht uit de AI Act. Die verplicht je om duidelijk te maken wanneer jouw klant of websitebezoeker met AI te maken heeft.
En ja, dat geldt ook als je AI gewoon als gebruiker inzet – niet als ontwikkelaar. Als je kunstmatige intelligentie gebruikt wordt je verondersteld een basiskennis van AI te hebben.
In deze blog lees je wat de transparantieplicht precies inhoudt, voor wie ze geldt, wanneer ze ingaat en hoe je ze toepast in je dagelijkse werking als zelfstandige of kleine onderneming.
Wat betekent de transparantieplicht binnen de AI Act?
De transparantieplicht AI Act is een regel die moet voorkomen dat mensen onbewust omgaan met AI zonder dat ze dat weten. De wet eist dat je vermeldt wanneer een tekst, beeld, antwoord of interactie (deels) afkomstig is van een AI-systeem. Dat geldt dus voor tools die generatieve AI gebruiken, zoals ChatGPT, DALL·E, Midjourney, Copilot of Jasper.
De bedoeling is eenvoudig: geen misleiding. Als je AI inzet in je communicatie of dienstverlening, moet je dat expliciet vermelden.
Voor wie is de transparantieplicht verplicht?
De transparantieplicht geldt voor iedereen die AI inzet richting mensen. Dus ook voor:
- freelancers en zelfstandige professionals
- kleine bedrijven en KMO’s
- dienstverleners, webshopeigenaars en bureaus
- iedereen die AI-content publiceert of communiceert met klanten via AI
Zodra jouw AI-tool iets genereert dat een klant leest, hoort of bekijkt, treedt de plicht in werking. Je bent dan als gebruiker (deployer) verantwoordelijk voor het correct melden van dat gebruik.
AI-gebruik dat onder de transparantieplicht valt
Enkele herkenbare voorbeelden van AI-gebruik waarvoor je de transparantieplicht moet toepassen:
- Je schrijft een blog met hulp van ChatGPT of Copilot
- Je gebruikt AI-gegenereerde beelden op je website of sociale media
- Je chatbot voert automatische gesprekken met bezoekers
- Je laat AI standaardantwoorden voorstellen in klantmails
- Je gebruikt AI om scripts of advertenties te genereren
In al deze gevallen ben je verplicht om duidelijk te maken dat AI betrokken is bij de inhoud of interactie.
Hoe voldoe je aan de transparantieplicht?
Je hoeft geen technische oplossingen of ingewikkelde disclaimers te schrijven. De AI Act vraagt dat je duidelijk, begrijpelijk en zichtbaar vermeldt dat AI is gebruikt. Dat kan op een eenvoudige, menselijke manier.
Voorbeelden van hoe je aan de transparantieplicht voldoet:
- Bij een blog of artikel:
“Deze tekst werd (deels) gegenereerd met behulp van AI.” - Bij een chatbot:
“Je praat met een AI-assistent. Voor persoonlijke vragen schakelen we een medewerker in.” - Onder een afbeelding of video:
“Beeld gegenereerd met AI.” - In je e-mailfooter of voorwaarden:
“We gebruiken in bepaalde gevallen AI om teksten, antwoorden of documenten te optimaliseren.”
De regel: meld het voordat de AI-output wordt gepresenteerd. En wees helder.
Vanaf wanneer is dit verplicht?
De transparantieplicht uit de AI Act geldt vanaf augustus 2025. Vanaf dan ben je als ondernemer wettelijk verplicht om AI-gebruik te melden bij gegenereerde content of automatische interactie.
Waarom transparantie een voordeel is (en geen last)
Veel ondernemers zien dit eerst als extra werk. Maar in de praktijk is transparantie over AI-gebruik een troef. Je laat zien dat je innovatief werkt, maar ook bewust. Klanten appreciëren openheid, zeker als het gaat over technologie die snel verandert.
Bovendien hoef je geen ingewikkelde verklaringen af te leggen. Een korte zin volstaat. En door die verantwoordelijkheid op te nemen, onderscheid je je van wie AI “stilletjes” inzet.
